Him-uson ang pag-arangka, i-abante ang pagbato sang malapad nga masa!

Daba-Daba
September 2011

Sa isa ka tuig nga paghari sang rehimeng Aquino-2, labi pa gid nga naglala ang gutom kag kaimulon sa pungsod. Halin sa masobra tatlo ka milyon nga ginutuman nga pamilya sang Nobyembre 2010, nagsaka ini sa masobra apat ka milyon sang Marso sining tuig.

[Download PDF]

Sa Rehiyon 6, ang datus sang gubyerno (NSCB) nagpakita nga nagdamo ang imol halin sa 302,836 sadtong 2006 pakadto 345,703 ka pamilya sadtong 2009.

Nagadamo lang ini pagkasunod nga tinuig kay nagalala ang krisis kag bagsak ang produksyon sa agrikultura sang bilog nga 2010. Nagadamo ang indi makasarang sang P680 kada adlaw nga kinahanglan sa pamilya nga may anom-ka-tawo agud mabuhi sang maayo-ayo diri sa rehiyon. Indi matuod ang ginahambal nga rehimen nga naggamay na lang ang imol paagi sa pagtalana nga P267 lang kada adlaw ang kinahanglan sang pamilya nga may anom-katawo agud mabuhi.

Sang ulihi nga binulan sang 2010 asta sa una nga anom ka bulan sang 2011 alagisod kag gulpyada nga pagtinaas sang presyo sang gatung kag bugas. Asta subong wala untat ang pagtinaas sa presyo sang langis kag iban nga balaklon. Ang tantos sang implasyon sa rehiyon nagtaas sa masobra singko porsyento halin sa sobra tres porsyento sang 2010 suno sa National Statistics Office (NSO).

Ang minimum nga sweldo sa rehiyon para sa agrikultural kag indi-agrikultural nga mamumugon nagaabot lang sa P223 asta P265 kada adlaw. Bangud sang mataas nga implasyon, sa aktwal nagabalor lang ini sang P131 asta P137 kada adlaw. Wala man sang markado nga napatuhaw nga trabaho ang rehimen sa rehiyon. Daku ini nga problema bangud madamo sang mga OFWs ang nagapalauli kay nagalala man ang krisis sa iban nga pungsod kag kinagamo sa North Africa kag Middle East.

Ining paglala sang gutom bunga sang pagsunod sang rehimeng Aquino-2 sa dikta sang International Monetary Fund (IMF) kag padayon nga pagpatuman sang kontra-pumuluyo nga mga polisiya. Wala sini ginsapak ang demanda sang mga empleyado kag mamumugon nga pataasan sang sweldo bisan pa nagtinaas na ang presyo sang balaklon sa pagsaka sang presyo sang gatung.

Sa sunod-sunod kag gulpyada nga pagtinaas sang produktong langis, pinagustuhan sang rehimen ang mga korpo rasyon sa langis nga maghakot sang tingub nga ganansya nga indi magnubo sa P369 milyones kada adlaw! Nagakabi man ang rehimen sang P44.36 milyunes kada adlaw sa pagpanukot sini sang 12 porsyento sa VAT sa langis.

Binuhinan sang rehimen ang badyet sa pagpanalawat paray sa mangunguma hain sa P8 bilyones panubo sa P2 bilyunes. Ginbuhinan man ang badyet para sa agrikultura, edukasyon. Apang pinasugtan sini nga halos katunga sang badyet sang Pilipinas ang magkadto sa pagbayad sa kautangan sa luwas.

Ginhimo ini ni Noynoy Aquino, agud lipayon ang tunay niya nga ”boss”— ang imperyalismong US. Ini kadungan sa iya pagtinguha nga makonsolida ang paghari, pagduso sang Oplan Bayanihan kag mga panglimos nga programa sa pagtiplang sang mga pumuluyo.

Apang indi masolido ni Aquino ang lokal nga mga tinawo sini sa isla. Sa pagpalala sang krisis, nagaigting man ang banggianay sang lokal nga mga pulitiko sa Panay bangud sa pagkitid sang maagawan nga manggad kag poder.

Subong pa lang, nagamakot na ang pag- initay sa tunga sang tinawo sang rehimen kag oposisyon lakip ang mga lokal nga banggianay sa sulod sang kampo mismo sang rehimen.

Paniplang nga mga programa

Ang mga mumho nga programa sa “4Ps” nagakahublasan nga puno sang anomaliya. Ang “pantawid pasada” halos wala ginasapak sang mga drayber kag halos katunga lang sa ila ang naghikutar sini sa Iloilo.

Wala sang nahimo ang rehimen sa problema sa pag-iwat sang palamugnan, pag- tinaas sang presyo sang langis, bugas kag iban nga balaklon, pagtaas sang pamasahe, balayran sa iskwelahan, ayuda sa mga kalamidad sa pagbinaha kag landslide, pag-atake sang epidemya sa dengue kag leptospirosis nga nagaduging sa rehiyon.

Ginapatuman man sini ang ginagmay nga “farm to market road” nga pakitang-tao samtang ginaduso ang turismo. Ginapatahum ang Metro- Iloilo, ilabi na ang Boracay para diri. Ang dalagku nga programa sang rehimeng Aquino-2 nakatuon sa pagganansya sang dumuluong nga kapitalista kag lokal nga mga kakunsabo. Ini ang pagduso sang public-private partnership (PPP), mga proyekto pareho sang hydro-electric dam sa Calinog-Tapaz area.

Kadungan man diri ang pagpasulod sang korporasyon sa pagmina sa nagkalain-lain nga lugar sa Panay—pareho sa Sara, Lemery, San Dionisio, Ajuy, sa Iloilo; Tapaz, Jamindan, Dumalag, Maayon, Cuartero. Tanan ini nagabutang sa kabuhian sang pumuluyo sa dislokasyon kag dugang nga mga kalamidad.

Sa paglala sang lokal kag kalibutanon nga krisis subong, labi nga pasingkion sang dumuluong kapitalista kag rehimeng Aquino-2 ang paghimulos sa pumuluyo. Ipatuman sang rehimen ang polisiya sang dugang nga “paghugotpaha”. Makita na ini subong sa padayon nga pagbuhin sang budyet sa serbisyo sosyal sa 2012.

Nagaibwal ang pagbato sang pumuluyo

Wala ginasabat sang mga programa sang rehimen ang tunay nga kauswagan—ang isyu sang pumuluyo sa pagpatuman sang tunay nga reporma sa duta kag pungsodnon nga indus-trialisasyon. Bisan ang mga panggilayon nga demanda sa pagpanubo sang presyo sa langis, pagpataas sang sweldo, hustisya sa mga biktima sang tawhanon nga kinamatarung, ayuda sa kalamidad – padayon nga ginapabungulan sang rehimen. Binuhinan na gani sini ang badyet para sa serbisyo sosyal.

Sa tunga sining gutom, wala untat ang pagprotesta sang mga pumuluyo sa syudad kag kaumhan. Talalupangdon diri ang paglunsar sang transport strike sadtong Mayo 2-3. Solido ini nga gin-updan sang halos tanan nga organisasyon sang pangpubliko nga transport sa Panay nga nagparalisa sa isla.

Pagka-Hunyo, indi magnubo sa 2,500 ka estudyante, titser, non-acadademic staff ang nagupod sa pag-walk-out sa tatlo ka pangpubliko nga eskwelahan – University of the Phils.-Visayas (UPV), West Visayas State University (WVSU) kag West Visayas College of Science and Tehnology (WVCST). Ginpakamalaut nila ang pagbuhin sang rehimen sa budget sang ila iskwelahan.

Linibo ang nagrali-demonstrasyon sa sentrong urban kag mga kapitolyo sa mga mayor nga isyu–paglapas sa tawhanon nga kinamatarung (Disyembre 10), Adlaw Kababainhan nga Nagapangabudlay (Marso 8), Mayo Uno kag SONA sadtong Hulyo 2011. Linibo ka mga mangunguma kag mamumugon sa uma ang naglunsar sang kahublagan sa pagpakamalaut sang mga pagpang-abuso militar, kontra sa makahalalit nga pagmina, kag nagralidemonstras-yon sa mga sentro sang probinsya.

Labi sa tanan, padayon nga nagalapad ang nagapasakop sa armadong paghimakas sa kaumhan. Ang mga mangunguma pursigido sa pagduso sang nagkalainlain nga kahublagan para sa ila kaugalingon nga paggubyerno, organisasyon kag pagsinarayo. Madamo sa mga mangunguma nga nagaentra sa NPA nga padayon nagalunsar sang taktikal nga opensiba.

Mga ginaatubang nga hilikuton

Ang mga rebolusyonaryong pwersa sa Panay padayon nga mag-arangka sa pagpasulong sang rebolusyon sa mas mataas nga halintang.

Hilikuton sini subong ang pagkonsolida kag pag-arangka sa pagpadamo sang mga kumpanya-kadaku nga mga prente kag pagdugang sang mga platun sang NPA. Padamuon man sini ang mga yunit sang Lokal Milisya nga direkta magpasakop sa mga opensiba batuk sa kaaway.

Indi interesado ang rehimeng Aquino-2 sa kalinungan sa pihak sa pakuno-kuno sini. Tinalikdan na gani sini ang pag-atubang sa National Democratic Front-Philippines (NDFP) nga negosasyon pangkalinungan. Nasaksihan sang mga pumuluyo ang wala untat nga operasyon militar sa isla sa idalom sang Oplan Bayanihan.

Gani, ang NPA padayon nga magalunsar sang mga taktikal nga opensiba (TO) batuk sa militar nga instrumento sang rehimen sa pag-atake sa rebolusyonaryong pwersa kag pumuluyo. Pangapinan sang NPA ang interes sang pumuluyo batuk sa pagpang-agaw lupa, pagpasulod sang korporasyon sa makahalalit nga pagmina kag iban nga proyekto nga para sa ganansya sang dumuluong. Paslawon sang NPA ang atake sang kaaway kag bayran sini sang mahal ang pagpaantus sa mga pumuluyo sa kaumhan.

Kadungan sini, arangkahon man ang masa sa kaumhan ang paglunsar sang mga kampanyang masa. Isa diri ang kampanya sa binaryo-baryo nga pagbinuligay sang mga imol nga mangunguma sa pagpauswag sang produksyon, pagpadaku sang patubas kag demanda sa mataas nga presyo. Palaparon sang hublag mangunguma ang pananom sa palay, mais, mane, saging, kararuton kag mga ulutanon

Nagaupod man diri ang kampanya sa pagbuyagyag sang rehimen sa kontra-pumuluyo sini nga padihut nga nagadislokar sang ila pangabuhian kag nagapalala sang ila pag-antus kag demanda sa serbisyo sosyal. Nagadungan diri ang kinaandan nga mga aktibidad nila sa kampanya sa ikaayong lawas, edukasyon kag kultura, kalinungan sa ila baryo kag dugang nga pagpadaku sang ila organisasyon.

Sa sini nga mga paghulag sang pumuluyo, padasigon sang pultaym nga mga organisador kag lokal nga makinarya ang pagdebelopar pa gid sang kapasidad sa pagtungod sa pagpukaw, pag-organisa kag pagpahulag sang masa sang madamuan. Dugang nga pauswagon sang mga yunit AYP ang hilikuton sa pagdumala agud epektibo nga mahanas ang mga Sanga sang Partido sa lokalidad kag mga aktibistang masa. Ini sa tuyo nga mas makatuwang ang lokal nga mga organisador sa mga kampanya kag iban nga hilikuton sa konsolidasyon.

Ang pagpalala sang rehimeng Aquino-2 sang krisis sitwasyon nga nagatudlo sa mga pumuluyo nga usuyon ang rebolusyonaryo nga banas sa kalubaran sang ila gutom. Ang mga pagbato sang rebolusyonaryong pwersa dugang nga nagahatag inspirasyon sa mas malaparan nga paghulag sang madamo nga apektado sang krisis kag gutom sa iban pa nga lugar sang isla.

Malauman nga labi nga magaibwal ang pagpamatuk sang pumuluyo sa isla pagpasingki sang rehimen sang pagpanalakay kag pagpalala sang gutom.#