Ginaproponer sang NDFP ang mga isyu sang pumuluyo para sa sugilanon pangkalinungan, pagduso sang pagsunod sa JASIG kag iban pa nga kasugtanan

Luis Jalandoni
NDFP Negotiating Panel
April 08, 2014


Translation: NDFP proposes people’s issues for peace talks, demands compliance with JASIG, other agreements

Gusto ni Secretary Deles nga likawan sang rehimeng Aquino ang mga obligasyon sini nga magsunod sa mga nagaluntad nga kasugtanan pangkalinungan nga ginpirmahan sang Gubyerno sang Republika sang Pilipinas (GRP) sa National Democratic Front of the Philippines (NDFP). Ang iya nga mahuyang nga balibad nga himuon nga isa ka “halambalanon na lang sang pamaagi” ang pagsunod sa Joint Agreement on Safety and Immunity Guarantees (JASIG) sang 1995.

Indi isa ka “halambalanon lang sang pamaagi” ang pagsunod sa The Hague Joint Declaration (1992), sa JASIG (1995), kag sa Comprehensive Agreement on Respect for Human Rights and International Humanitarian Law (CARHRIHL). Ginabugkos sang mga kasugtanan nga ini ang magtimbang nga bahin kag esensyal ang mga ini para maagum ang matarung nga kalinungan paagi sa mga negosasyon. Nagakinahanglan ini sang palabra de honor. Sin-o ang magasalig sa gubyerno nga wala nagasunod sa mga kasugtanan kag kontrata nga ginsudlan sini?

Amo gani nga ang paghilway sa ginadetenir nga mga konsultant sang NDFP kag  mga tinawo nga protektado sang JASIG esensyal sa pagsaliganay sang duha ka Partido. Kinahanglan ini para magsulong sa pormal nga negosasyon pangkalinungan. 

Halin sadtong Marso 16,1998, sang pirmahan ang CARHRIHL sa The Hague, nagpresentar na ang NDFP sa GRP sang Borador sang NDFP para sa Comprehensive Agreement on Social and Economic Reforms (CASER). Nagbayluhanay na sang borador si Julieta de Lima, ang Tagapangulo sang Reciprocal Working Committee sang NDFP sa Social and Economic Reforms, kay Jose V. Yap sang Panel sa Negosasyon sang GRP. Ginsaksihan ini sang Chargé d' Affaires sang Royal Norwegian Embassy.

Bukas ang NDFP nga makumpleto ang CASER sa sulod sang anom ka bulan. Ginaproponer sang NDFP nga talakayon ang isyu sang Hacienda Luisita sa sulod sang isa ka bulan. Ginaproponer man sini nga makipag-areglo sang epektibo kag kumprehensibo nga programa sa rehabilitasyon para sa mga apektado nga lugar sang Yolanda sa sulod sang duha ka bulan, sa bulig sang Royal Norwegian Government (RNG) kag sang UN Food and Agriculture Organization (FAO). 

Ginaproponer namon nga talakayon kag maghimo sang kasugtanan sa sulod sang tatlo ka bulan bahin sa programa nga Public-Private Partnership (PPP), kag ang mga epekto sini sa demolisyon sang mga komunidad sang imol sa syudad. Amo man, gusto namon nga talakayon ang isyu sang pagtimbuok sang presyo sang gasolina kag langis, sang pagkaon, elektrisidad, tubig kag iban pa nga basehan nga produkto sa sulod sang tatlo ka bulan. Mahimo man nga talakayon sa sulod sang tatlo ka bulan ang halambalanon sang pribatisasyon sang mga ospital nga Fabella kag Orthopedic, kag iban pa nga kaangut nga halambalanon.

Ginaproponer namon nga talakayon sa sulod sang apat ka bulan ang mapangwasak nga dumuluong nga pagmina, ang dislokasyon sang mga pumuluyo nga tumandok kag mangunguma, ang pagkawasak sang ila nga pangabuhian. Mahimo kami nga magpangayo sang bulig sa Norwegian Refugee Council nga nagpublisar sang dokumento bahin sa mga Lumad.

Tanan nga iban pa nga halambalanon pareho sang ikaayong lawas, pabalay, sang kinamatarung sang kababainhan, mga bata kag mga tigulang, nga dapat malakip sa Comprehensive Agreement on Social and Economic Reforms, mahimo matalakay sa sulod sang anom ka bulan.

Sa bulig sang RNG, mahimo maghiwat sa Oslo sang duha-simana nga pulong sang magtimbang nga bahin, para sa pormal nga pagpadayon sang negosasyon pangkalinungan. Mahimo ini nga ihanda paagi sa mga impormal nga sugilanon o konsultasyon sa Oslo sa katapusan nga simana sang Mayo.

Ang mga kongkreto nga suhestyon nga ini sang NDFP isa ka hangkat kay President Benigno S. Aquino III sang GPH. Seryoso bala siya sa ginademanda sang pumuluyo para sa matarung nga kalinungan, o ang prayoridad bala niya amo ang pagkulong sa mga konsultant sang NDFP kag mga bilanggo pulitikal?