BS Aquino is a criminal who must face justice over the Yolanda tragedy

Fr. Santiago “Ka Sanny” Salas
NDFP-Eastern Visayas
November 6, 2014

The National Democratic Front-Eastern Visayas today expressed support for the movement of Yolanda survivors against President Benigno Simeon Aquino III and said it is “a movement to bring a criminal to justice for repeatedly violating the rights of the people.” “The reason why the Yolanda survivors are agitating against Aquino is that he should have been thrown out of office and into prison right after Typhoon Yolanda last November 8, 2013,” said Fr. Santiago “Ka Sanny” Salas, NDF-EV spokesperson. “BS Aquino virtually made use of an act of nature as a weapon of mass destruction against the poor, afterwards relentlessly starving, neglecting, displacing, and intimidating them. The last straw is that the Yolanda rehabilitation master plan recently signed by Aquino is nothing but another largesse of the pork barrel regime to big bureaucrats and big business at the expense of the poor.

“Aquino continues to dodge his criminal accountability for the despicable attacks on the social and economic rights of the Yolanda survivors. It is one reason for his evasion of peace talks with the National Democratic Front of the Philippines that should already be tackling socio-economic reforms, including the plight of calamity survivors.”

Fr. Salas slammed Aquino as responsible for thousands of deaths that have become “collateral damage” under the prevailing social injustice in the country. “BS Aquino is more than a dullard but a mean and vicious political leader who, despite forecasts of a supertyphoon and predictions of a devastating storm surge, let millions of poor Filipinos remain in harm's way. Even the few who were in government evacuation centers were reached and killed by the storm surge in Tacloban City and elsewhere. The number of deaths may reach tens of thousands, while the government estimate of 6,300 killed is understated because unidentified bodies were not counted. In contrast, Vietnam did not have any deaths after it was hit next by Yolanda because its government carried out mandatory evacuation of all vulnerable people.

“Aquino also violated national sovereignty by throwing open the door to US military intervention in the guise of disaster relief and humanitarian assistance to the Yolanda. Thus US imperialism and its puppet Aquino regime paved the way for the Enhanced Defense Cooperation Agreement and the continuation of exploitative neocolonial relations, including economic plunder that also contributes to climate change and consequent natural disasters like Typhoon Yolanda.”

The NDF-EV spokesperson also said Aquino took a week to decide on massive delivery of emergency aid to hard-hit areas, while failing to sustain relief services in the succeeding months. “Aquino let the people languish and sent soldiers first of all to gag the people's uproar because they had no food, water or electricity in the storm's aftermath. He also tried to end government relief operations as early as December 2013, and several more times in the ensuing months, even though the people were desperate because the storm had completely destroyed commercial and food crops in the hard-hit areas. Many relief goods even rotted in warehouses without even reaching the Yolanda survivors. The people are still struggling to survive one year after the storm because of Aquino's paltry relief operations despite the added efforts of international relief organizations of up to P34 trillion pesos of aid that remain unaccounted for.

“The Yolanda rehabilitation master plan is also too little, too late and too corrupt. It took up to a year for Aquino to approve a master plan of P167.9 billion, less than half of the initial P360 billion estimate for reconstruction, the latter also not commensurate to the government-estimated damages of P571.1 billion. The Yolanda survivors are thus left to suffer in the same way like other victims of calamities such as of typhoons Pablo and Sendong, the Bohol earthquake, and the Zamboanga siege.”

Fr. Salas said Aquino arrogantly disenfranchised the urban and rural poor while fattening the pockets of corrupt bureaucrats and big business. “Aquino imposed no-build and no-dwelling policies on the urban poor communities in Tacloban City and other areas. He is thus mandating, for example, the forcible eviction of 33 barangays in Tacloban City slated for completion on December 2014. Thousands still live in tent cities and mediocre government-built bunkhouses that are unfit for human dwelling. Meanwhile, big businessmen who are cronies of the regime are investing in the major commercial and transportation center in Eastern Visayas, Tacloban City, to build not only resettlement sites but business enclaves in areas where the urban poor are to be cleared. They include Manny Pangilinan, Enrique Razon, Henry Sy and other families in various big businesses such as Gokongwei, Aboitiz, Gaisano and others.

“The peasants who are the majority of Yolanda survivors stand to suffer the most. The damage to agriculture which is the main economic activity in Eastern Visayas  is estimated by Yolanda survivors at P144 billion pesos. But there is no mention of government aid for agriculture in the P167.9 billion Yolanda rehabilitation master plan. The coconut industry that was completely devastated will take up to a decade to recover. Other commercial and food crops are still struggling, leaving the the peasants poorer than ever.”

According to Fr. Salas, the seething discontent of the Yolanda survivors are leading them to demand the ouster of Aquino. “The Yolanda survivors have been demanding justice in democratic mass struggles since January 2014 even as the Aquino government is wracked by the pork barrel corruption scandal. Aquino has not only ignored their plight but stepped up military operations through Oplan Bayanihan. At least two Yolanda survivors fighting for their rights have been murdered in Samar and Leyte by government forces, while communities of survivors are harassed by the military as well as threatened with withdrawal of government aid. Aquino treats the peasants in Eastern Visayas in the same way of ruling class arrogance in his family's Hacienda Luisita where he is frustrating the implementation of agrarian reform.”

Fr. Salas saluted the Yolanda survivors for persevering in their struggle for justice. “The justice system of the reactionary ruling system prevents the people from haling BS Aquino to court, much less putting him in prison. It is through their democratic mass struggle and broad unity that the Yolanda survivors and the people can fight to remove Aquino from office and try him as a criminal who so grievously violated the people's comprehensive rights. By pursuing revolutionary struggle, the people can overthrow the entire reactionary ruling system and attain national liberation and democracy.”


Usa nga kriminal hi BS Aquino nga kinahanglan umatubang ha hustisya tungod han trahedya han Yolanda

Fr. Santiago “Ka Sanny” Salas
NDFP-Eastern Visayas
November 6, 2014

Nagpahayag yana hin suporta an National Democratic Front-Eastern Visayas ha kagiusan han mga nakatalwas ha Yolanda kontra kan Presidente Benigno Simeon Aquino III ngan ginsering nga “usa ini nga kagiusan agud papagbatunon an usa nga kriminal ha hustisya tungod han pauru-utro nga panalapas han tawhanon nga katungod han katawhan.” “An rason kun kay ano nga nangangalas an mga nakatalwas ha Yolanda kan Aquino mahitungod nga kaangayan unta nga ginpatalsik hiya ha pwesto ngan ginderetso ha prisuhan kahuman gudla han Bagyo Yolanda hadton Nobyembre 8, 2013,” sering ni Fr. Santiago “Ka Sanny” Salas, tagapagyakan han NDF-EV. “Gin-gamit mismo ni BS Aquino an hampak han naturalisa komo weapon of mass destruction kontra ha mga kablas, ngan kataliwan hini waray wantas hira nga gin-gutom, ginpasibay-an, ginpalayas ngan gintarhug. An pinakaurhi nga hampak ha ira amo an bag-o pa la nga ginpirmahan nga Yolanda rehabilitation master plan nga waray iba nga gin-uunod kundi an bag-o na liwat nga suburno han rehimen nga nag-uundong han pork barrel para ha mga dagko nga burukratiko ngan mga dagko nga negosyo kabalyo han kakurian han mga kablas.”

“Padayon nga naglilinikay hi Aquino ha iya kriminal nga baratunon ha makangaralas nga pangatake ha pankatilingban ngan pan-ekonomiya nga mga katungod han mga nakatalwas ha Yolanda. Usa ini nga rason han iya paglinikay ha erestorya pankamurayawan ha National Democratic Front of the Philippines nga angay unta nga nagtatalakay na han mga sosyo-ekonomiko nga reporma, lakip na an kakurian han mga nakatalwas ha kalamidad.”

Ginsukna ni Fr. Salas hi Aquino nga responsable ha pira kayukot nga nankamatay nga nagin “collateral damage” ilarum han naeksister nga kawaray pankatilingban nga hustisya ha nasud. “Labaw pa ngani han istupido hi BS Aquino kundi usa hiya nga maraut ngan mabangis nga pulitikal nga lider nga, ha luyo han mga anunsyo han usa nga superbagyo ngan mga gin-aantum nga makahiribang nga duluk han bagyo, ginpasagdan niya an pira ka-milyon nga kablas nga Pilipino nga magpabilin ha butnga han kadelikaduhan. Bisan adton pira nga kinadto ha mga evacuation center han gubyerno naabot ngan namatay la gihap han duluk han bagyo ha Tacloban City ngan ha iba pa nga lugar. Posible nga inabot ha narunapulo kayukot an namatay, samtang an estimeyt han gubyerno ginbutang la ha 6, 300 tungod kay waray pa ig-api adton mga patay nga lawas nga waray makilal-i. Kabaliskaran ini han ha Vietnam, kun diin waray bisan usa nga namatay  han sunod ini nga ginlasurbo han Yolanda tungod kay naghimo hin obligado nga pag-ebakwet han ngatanan nga bulnerable nga tawo.

“Gintalapas gihap ni Aquino an nasyunal nga soberaniya han abrihan hini an purtahan para ha interbensyon militar han US ha tahub han relief ha kalamidad ngan makatawo nga ayuda ha mga nabiktima han Yolanda. Ha sugad ginhawanan han imperyalismo nga US ngan han papet hini nga rehimen Aquino an dalan para ha Enhanced Defense Cooperation Agreement ngan an pagpadayon han mapahimulsanon nga neokolonyal nga relasyon, lakip na an pan-ekonomiya nga pandambong nga nakakaamot ha climate change ngan an mga gin-aanak hini nga natural nga mga kalamidad sugad han Bagyo Yolanda.”

Ginsering gihap han tagapagyakan han NDF-EV nga inabtan pa hin semana antes desisyunan ni Aquino an tinagdadko nga pagduhol han kadagmitan nga ayuda ha mga pinakagrabe nga naigo nga mga lugar, samtang pakyas ini nga isustenir an mga serbisyo nga relief han mga sumunod nga bulan. “Ginpabay-an ni Aquino nga magkuri an katawhan nga nagpadara anay hin mga sundalo agud pugngan an pag-aringasa han katawhan tungod kay waray hira pagkaon, tubig o kuryente kahuman han bagyo. Gin-atentaran gihap niya nga tangpuson dayon an relief han gubyerno dida pa la han December 2013, ngan pira kabeses han mga sumunod nga bulan, bisan kun desperado na an katawhan tungod kay hul-os nga gindestroso han bagyo an mga komersyal ngan pagkaon nga mga tanom ha mga grabe nga naigo nga mga lugar. Damo ngani nga mga relief goods nagkadudunot ha mga bodega nga waray na manla makaabot ha mga nakatalwas ha Yolanda. Usa katuig kahuman han bagyo kinukurian pa gihapon an katawhan nga mabuhi tungod han gutiay ura-ura nga mga relief operation ni Aquino ha luyo han dugang nga mga paningkamot han mga international relief organization nga inabot ha P34 trilyon han ayuda nga tubtob yana waray pa kasulsog kun nahingain.

“Ura-ura kagutiay, ura-ura kadelatado ngan ura-ura ka-korap gihap an Yolanda rehabilitation master plan. Inabtan pa hin usa katuig hi Aquino antes maaprubaran an usa nga master plan nga P167.9 bilyon la, kulang pa ha katunga han P360 bilyon nga estimeyt para ha rekonstruksyon, nga utro liwat nga diri nasadang ha gin-estimeyt han gubyerno nga maabot ha P571.1 bilyon nga danyos. Ha sugad ginpasagdan la an mga nakatalwas ha Yolanda nga magkuri sugad han kaagi han iba pa nga mga biktima han bagyo nga Pablo ngan Sendong, linog ha Bohol ngan mga biktima han pangatake ha Zamboanga.

Ginsering pa ni Fr. Salas nga arogante nga ginhikawan ni Aquino hin katungod adton mga kablas ha kasyudaran ngan kabaryuhan samtang ginpapatambok an mga bursa han mga korap nga burukrata ngan mga dagko nga negosyo. “Nag-imponer hi Aquino hin no-build ngan no-dwelling nga mga palisiya ha mga kumunidad han kablas ha syudad ha Tacloban City ngan iba pa nga mga lugar. Ha sugad iya ginmamando, pananglitan, an pwersado nga demolisyon han 33 nga mga barangay ha Tacloban City nga nakaplano nga mahuman ha December 2014. Pira pa kayukot an padayon nga naukoy ha mga tent city ngan mga ginpatindog nga bunkhouse nga garatud-gatod an kahimo nga diri haum ukyan han tawo. Samtang, an mga dagko nga negosyante nga kroni han rehimen nagbubuhos hin kapital ha mga mayor nga sentro han komersyo ngan transportasyon ha Eastern Visayas, Tacloban City, agud magtukod diri la han mga resettlement sites kundi mga teritoryo han negosyo ha mga lugar kun diin hahawanon an mga kablas ha syudad.  Lakip ha ira hi Manny Pangilinan, Enrique Razon, Henry Sy ngan iba pa nga mga pamilya ha mga dagko nga negosyo sugad han Gokongwei, Aboitiz, Gaisano ngan iba pa.

“An mga parag-uma nga mayorya han mga nakatalwas ha Yolanda amo an pinakagrabe nga nagkukuri. An danyos ha agrikultura nga asya an prinsipal nga pan-ekonomiya nga aktibidad ha Eastern Visayas ginbabana-bana han mga nakatalwas ha Yolanda nga maabot ha P144 ka-bilyon. Kundi waray kadabihi an ayuda han gubyerno para ha agrikultura ha P167.9 bilyon ga Yolanda rehabilitation master plan. An industriya ha lubi nga hul-os nga nadestroso aabtan pa hin haros dekada antes makatindog utro. Kinukurian pa makabawi an iba pa nga mga komersyal ngan pagkaon nga tanum, nga nagbubutang ha mas grabe nga kakablasan ha mga parag-uma.”

Sigon kan Fr. Salas, an nakaladkad nga diskuntento han mga nakatalwas ha Yolanda an nagduduso ha ira agud magdemanda han pagpatalsik kan Aquino. “Nagdedemanda hin hustisya an mga nakatalwas ha Yolanda pinaagi han demokratiko nga panmasa nga pakigbisog tikang pa han Enero 2014 bisan kun ginhahampak an gubyerno Aquino han eskandalo han korapsyon ha pork barrel. Diri la nga ginbaliwaray ni Aquino an ira kakurian kundi ginpakusog pa an mga operasyon militar pinaagi han Oplan Bayanihan. Duha na nga mga nakatalwas ha Yolanda nga nakikigbisog para han ira mga katungod an ginpatay ha Samar ngan Leyte han mga pwersa han gubyerno, samtang ginhaharas han militar an mga komunidad han mga nakatalwas sugadman gintatarhug nga diri hahatagan han ayuda han gubyerno. Gintatratar ni Aquino an mga parag-uma ha Eastern Visayas ha kapareho nga pamaagi han arogansya han naghahadi nga klase ha Hacienda Luisita han iya pamilya kun diin ginpapakyas niya an implementasyon han reporma ha tuna.”

Ginsaludaran ni Fr. Salas an mga nakatalwas ha Yolanda ha pagpursigi nira ha pakigbisog para ha hustisya. “Ginpupugngan han sistema han hustisya han reaksyunaryo nga naghahadi nga sistema an katawhan nga paatubangon hi BS Aquino ha korte, ngan labi pa an igbutang hiya ha prisuhan. Pinaagi han ira demokratiko nga panmasa nga pakigbisog ngan han hiluag nga pagkaurusa mahihimo han mga nakatalwas ha Yolanda ngan han katawhan nga umato agud patalsikon hi Aquino ha pwesto ngan bistahon hiya komo kriminal nga grabe nga natalapas ha komprehensibo nga mga katungod han katawhan. Pinaagi han pagpursige han rebolusyunaryo nga pakigbisog, mahihimo han katawhan nga patalsikon an bug-os nga reaksyunaryo nga naghahadi nga sistema ngan kab-uton an nasyunal nga katalwasan ngan demokrasya.”